زمان تقریبی مطالعه: 2 دقیقه
 

تفسیر خلاصة البیان





خلاصة البیان فی حل مشکلات القرآن اثر شیخ محمدتقی (۱۲۱۷ - ۱۲۹۹ ق) فرزند حسینعلی هروی اصفهانی حائری، از علمای شیعه و شاگردان صاحب جواهر است.


۱ - معرفی اجمالی تفسیر



این تفسیر در یک مجلد به زبان عربی و شیوه ادبی و لغوی است. مؤلف به ترتیب سوره‌های قرآن کریم از آغاز قرآن تا انجام به تفسیر کلمات و آیات مشکل و متشابه می‌پردازد و در بعضی از موارد از روایات و احادیث ائمه معصومین (علیهم‌السّلام) نیز بهره می‌گیرد.
شیخ آقابزرگ تهرانی که این تفسیر را مشاهده نموده آن را ستوده است و در الذریعة می‌نویسد تفسیری نیکوست. مـؤلـف آن اغلب مشکلات هر سوره را از الفاتحة تا الناس شرح نموده و مهارت و تبحر او در لغت و ادبیات کاملا نمایان است. نـسـخـه اصـل بـه خط مؤلف جزو مخطوطات کتابخانه شیخ محمد سماوی در نجف بود که این کتابخانه متفرق گردید و قسمتی از کتب خطی آن به کتابخانه حکیم منتقل گردیده است.

۲ - تفسیر دیگر مفسر



مـؤلـف تـفـسـیـر دیگری دارد به نام تفسیر هروی حائری شامل چند رساله به زبان عربی و شیوه کلامی و روائی است. مـؤلف در این اثر به تفسیر بعضی از آیات قرآن کریم که خود نظر داشت و یا از وی سؤال گردیده بود می‌پردازد.
از جمله تفسیر آیة الکرسی، و تفسیر آیه نهم سوره النجم (ثُمَّ دَنَا فَتَدَلَّی فَکَانَ قَابَ قَوْسَیْنِ اَوْ اَدْنَی). نسخه‌های آن در کتابخانه‌های عمومی و خصوصی موجود است.
[۴] آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، طبقات اعلام الشیعه، الکرام البررة، ج۱، ص۲۱۲.
[۵] الحلو، عامر، معجم الدراسات القرآنیة، ص۱۴۹.
[۶] تفسیر شیعه، ۱۴۰.
[۷] شفیعی، محمد، مفسران شیعه، ص۱۸۲.


۳ - پانویس


 
۱. نجم/سوره۵۳، آیه۹.    
۲. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعة الی تصانیف الشیعه، ج۴، ص۳۲۸.    
۳. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعة الی تصانیف الشیعه، ج۷، ص۲۱۶.    
۴. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، طبقات اعلام الشیعه، الکرام البررة، ج۱، ص۲۱۲.
۵. الحلو، عامر، معجم الدراسات القرآنیة، ص۱۴۹.
۶. تفسیر شیعه، ۱۴۰.
۷. شفیعی، محمد، مفسران شیعه، ص۱۸۲.


۴ - منبع


سایت اندیشه قم، برگرفته از مقاله «تفاسیر قرن سیزدهم»، تاریخ بازیابی ۱۳۹۵/۶/۷.    







آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.